Texto de Génesis 21
Vulgata Clementina · Texto del proyecto VulSearch, de dominio público.
Nacimiento de Isaac
1 Visitó, pues, Yahvé a Sara según había dicho, y cumplió en ella lo prometido.Visitavit autem Dominus Saram, sicut promiserat : et implevit quæ locutus est. 2 Concibió Sara y dio a Abrahán un hijo en su vejez, al tiempo que Dios había predicho.Concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo prædixerat ei Deus. 3 Abrahán dio al hijo que le nació y cuya madre era Sara, el nombre de Isaac.Vocavitque Abraham nomen filii sui, quem genuit ei Sara, Isaac : 4 Y circuncidó Abrahán a Isaac, su hijo, a los ocho días, como Dios le había mandado.et circumcidit eum octavo die, sicut præceperat ei Deus, 5 Abrahán tenía cien años cuando nació su hijo Isaac.cum centum esset annorum : hac quippe ætate patris, natus est Isaac.
6 Y dijo Sara:
«Dios me ha dado motivo para reírme;
todo el que lo sepa se reirá de mí.»*Dixitque Sara : Risum fecit mihi Deus : quicumque audierit, corridebit mihi.
7 Y agregó:
«¿Quién hubiera dicho a Abrahán
que Sara amamantaría hijos?;
pues le he dado un hijo
en su vejez.»Rursumque ait : Quis auditurus crederet Abraham quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni ?
8 Creció el niño y fue destetado; y el día en que fue destetado Isaac, dio Abrahán un gran convite.Crevit igitur puer, et ablactatus est : fecitque Abraham grande convivium in die ablactationis ejus. 9 Mas cuando Sara vio que el hijo que Abrahán había recibido de Agar la egipcia, se burlaba, 10 dijo a Abrahán: «Echa fuera a esta esclava y a su hijo; porque el hijo de esta esclava no ha de ser heredero con mi hijo Isaac.»*Vulgata 21,9–10 · español 21,9–10 Cumque vidisset Sara filium Agar Ægyptiæ ludentem cum Isaac filio suo, dixit ad Abraham :
Ejice ancillam hanc, et filium ejus : non enim erit hæres filius ancillæ cum filio meo Isaac.
Expulsión de Agar e Ismael
11 Esta palabra parecía muy dura a Abrahán, por cuanto se trataba de su hijo.Dure accepit hoc Abraham pro filio suo. 12 Pero Dios dijo a Abrahán:«No te aflijas por el niño y por tu esclava. En todo lo que dijere Sara, oye su voz; pues por Isaac será llamada tu descendencia.*Cui dixit Deus : Non tibi videatur asperum super puero, et super ancilla tua : omnia quæ dixerit tibi Sara, audi vocem ejus : quia in Isaac vocabitur tibi semen. 13 Mas también del hijo de la esclava hare una nación, por ser descendiente tuyo.»Sed et filium ancillæ faciam in gentem magnam, quia semen tuum est.
14 Se levantó, pues, Abrahán muy de mañana, tomó pan y un odre de agua, y se lo dio a Agar, poniéndolo sobre el hombro de esta; (le entregó) también el niño, y la despidió. La cual se fue y anduvo errante por el desierto de Bersabee.Surrexit itaque Abraham mane, et tollens panem et utrem aquæ, imposuit scapulæ ejus, tradiditque puerum, et dimisit eam. Quæ cum abiisset, errabat in solitudine Bersabee. 15 Cuando se acabó el agua del odre, echó ella al niño bajo uno de los arbustos,Cumque consumpta esset aqua in utre, abjecit puerum subter unam arborum, quæ ibi erant. 16 y fue a sentarse frente a él, a la distancia de un tiro de arco; porque decía «No quiero ver morir al niño.» Sentada, pues en frente, alzó su voz y prorrumpió en lágrimas.Et abiit, seditque e regione procul quantum potest arcus jacere : dixit enim : Non videbo morientem puerum : et sedens contra, levavit vocem suam et flevit. 17 Mas Dios oyó la voz del niño; y el Ángel de Dios llamó a Agar desde el cielo, y le dijo: «¿Qué te pasa, Agar? No temas, porque Dios ha oído la voz del niño en el lugar donde está.Exaudivit autem Deus vocem pueri : vocavitque angelus Dei Agar de cælo, dicens : Quid agis Agar ? noli timere : exaudivit enim Deus vocem pueri de loco in quo est. 18 Levántate, alza al niño, y tómalo de la mano, porque haré de él un gran pueblo.»*Surge, tolle puerum, et tene manum illius : quia in gentem magnam faciam eum. 19 Y le abrió Dios los ojos, y ella vio un pozo de agua; fue y llenó el odre de agua, y dio de beber al niño.*Aperuitque oculos ejus Deus : quæ videns puteum aquæ, abiit, et implevit utrem, deditque puero bibere. 20 Y Dios asistió al niño, el cual creció y habitó en el desierto, y vino a ser tirador de arco.Et fuit cum eo : qui crevit, et moratus est in solitudine, factusque est juvenis sagittarius. 21 Se estableció en el desierto de Farán, y su madre le dio una mujer de la tierra de Egipto.*Habitavitque in deserto Pharan, et accepit illi mater sua uxorem de terra Ægypti.
Alianza entre Abrahán y Abimelec
22 En aquel tiempo Abimelec, acompañado de Picol, capitán de sus tropas, dijo a Abrahán: «Dios está contigo en todo lo que haces.*Eodem tempore dixit Abimelech, et Phicol princeps exercitus ejus, ad Abraham : Deus tecum est in universis quæ agis. 23 Ahora bien, júrame, aquí por Dios que no me engañarás, ni a mí, ni a mis hijos, ni a mis nietos, sino que me tratarás a mí y la tierra que te dio hospedaje con la bondad que yo he usado contigo.»Jura ergo per Deum, ne noceas mihi, et posteris meis, stirpique meæ : sed juxta misericordiam, quam feci tibi, facies mihi, et terræ in qua versatus es advena. 24 Respondió Abrahán: «Lo juraré.»Dixitque Abraham : Ego jurabo. 25 Pero se quejó Abrahán ante Abimelec con motivo de un pozo de agua del que se habían apoderado los siervos de Abimelec.*Et increpavit Abimelech propter puteum aquæ quem vi abstulerunt servi ejus. 26 A lo cual contestó Abimelec: «No sé quien ha hecho esto; ni tú me lo has manifestado, ni yo lo he oído hasta ahora.»Responditque Abimelech : Nescivi quis fecerit hanc rem : sed et tu non indicasti mihi, et ego non audivi præter hodie.
27 Tomó entonces Abrahán ovejas y ganado y se los dio a Abimelec; e hicieron los dos un pacto.Tulit itaque Abraham oves et boves, et dedit Abimelech : percusseruntque ambo fœdus. 28 Mas como Abrahán pusiese aparte siete corderas del rebaño,Et statuit Abraham septem agnas gregis seorsum. 29 le dijo Abimelec: «¿Qué significan estas siete corderas que has puesto aparte?»Cui dixit Abimelech : Quid sibi volunt septem agnæ istæ, quas stare fecisti seorsum ? 30 Respondió: «Estas siete corderas has de aceptar de mi mano, para que me sirvan de testimonio de que yo he excavado este pozo.»At ille : Septem, inquit, agnas accipies de manu mea : ut sint mihi in testimonium, quoniam ego fodi puteum istum. 31 Por eso fue llamado aquel lugar Bersabee, porque allí juraron los dos.*Idcirco vocatus est locus ille Bersabee : quia ibi uterque juravit.
32 Hicieron, pues alianza en Bersabee; y se levantó Abimelec, con Picol, capitán de sus tropas, y se volvieron al país de los filisteos. 33 Después plantó (Abrahán) un tamarisco en Bersabee e invocó allí el nombre de Yahvé, el Dios eterno.Vulgata 21,32–33 · español 21,32–33 Et inierunt fœdus pro puteo juramenti.
Surrexit autem Abimelech, et Phicol princeps exercitus ejus, reversique sunt in terram Palæstinorum. Abraham vero plantavit nemus in Bersabee, et invocavit ibi nomen Domini Dei æterni. 34 Y se detuvo Abrahán mucho tiempo en el país de los filisteos.Et fuit colonus terræ Palæstinorum diebus multis.